browser icon
You are using an insecure version of your web browser. Please update your browser!
Using an outdated browser makes your computer unsafe. For a safer, faster, more enjoyable user experience, please update your browser today or try a newer browser.

การประเมินผู้เรียนตามสภาพจริงด้วย Rubric

Posted by on 28 พฤษภาคม, 2015

อาชีพผู้สอนหนังสือเป็นอาชีพที่มีความสำคัญเพราะเป็นอาชีพ”สร้างคนให้เป็นคนที่สมบูรณ์” ดังนั้นผู้สอนต้องพยายามสุดความสามารถเพื่อสร้างคนซึ่งก็คือนักเรียนหรือนักศึกษาให้มีความรู้ดี ความสามารถดีและเป็นคนดี นั่นคือการใช้วิธีหรือกลยุทธ์ในการสอนที่หลากหลาย ทั้งนี้หวังว่าจะทำให้ได้ผู้สำเร็จการศึกษามีคุณภาพหรือคุณลักษณะตามวัตถุประสงค์ของหลักสูตร ภาควิชา คณะ หรือของสถานศึกษานั้นๆ

หลังจากผู้สอนได้จัดการเรียนรู้ในแต่ละบทเรียนหรือกิจกรรมเสร็จสิ้น ผู้สอนจะรู้ว่าผู้เรียนได้คุณภาพตามวัตถุประสงค์หรือไม่นั้นจำเป็นต้องมีวิธีการประเมินผลที่ดีพอที่จะบอกได้ว่าผลการจัดการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นกับผู้เรียนของตนเป็นอย่างไร ซึ่งวิธีการหนึ่งที่มีความเหมาะสมมากที่สุด คือ “การประเมินผู้เรียนตามสภาพจริง”ซึ่งสามารสามารถทำได้หลากหลายวิธีการ คือ การสังเกต การสัมภาษณ์ การตรวจผลงาน การรายงานตนเอง การสอบถามหรือบันทึกจากผู้เกี่ยวข้อง การใช้ข้อสอบที่เน้นปฏิบัติจริง หรือการประเมินจากแฟ้มสะสมงาน เป็นต้น

เครื่องมือที่มีความสำคัญในการประเมินผู้เรียนตามสภาพจริง คือ Rubric ซึ่งเป็นเครื่องมือที่ช่วยในการให้คะแนนชิ้นงานหรือกิจกรรม เพื่อจำแนกระดับคุณภาพของชิ้นงานที่ทำโดยผู้เรียน โดยมีการระบุเกณฑ์การประเมิน (Criteria) และระดับคุณภาพ (Quality) ของชิ้นงานหรือกิจกรรมในแต่ละเกณฑ์การประเมิน โดยมีขั้นตอน คือ 1) กำหนดแนวทาง/องค์ประกอบ 2) กำหนดประเภทของเกณฑ์ 3) กำหนดระดับของเกณฑ์ 4) เขียนคำอธิบายเกณฑ์ และ 5) พิจารณาคำอธิบายเกณฑ์ ในที่นี้ขอยกตัวอย่าง คือ การประเมินการแสดงบทบาทสมมติในประเด็นจริยธรรมทางธุรกิจของนักศึกษาในวิชาจริยธรรมทางธุรกิจด้วยRubric ดั้งนี้

เกณฑ์ ที่ 1 การสะท้อนประเด็นจริยธรรมของเนื้อเรื่องที่แสดง
ระดับคุณภาพ ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง โดยมีคำอธิบายเกณฑ์ ดังนี้
ดีมาก คือ การแสดงมีการสะท้อนประเด็นทางจริยธรรมอย่างชัดเจน เป็นประเด็นที่สังคมกำลังให้ความสนใจอย่างมาก
ดี คือ การสะท้อนประเด็นทางจริยธรรมอย่างชัดเจน เป็นประเด็นน่าสนใจพอสมควร สังคมกล่าวถึงในช่วง2-3 ปีที่ผ่านมา
พอใช้ คือ มีการสะท้อนประเด็นทางจริยธรรมให้เห็นบ้าง และ เป็นประเด็นที่พอทราบกันโดยทั่วไปแต่ไม่ค่อยถูกกล่าวถึงมากนัก
ปรับปรุง คือ สะท้อนประเด็นทางจริยธรรมน้อยมากและไม่สอดคล้องกับเหตุการณ์จริงในปัจจุบัน

จะเห็นได้ว่า Rubric จะเป็นเครื่องมือที่ดีสำหรับผู้สอนเนื่องจากจะช่วยลดความลำเอียงของผู้สอน(bias)ที่อาจมีต่อผู้เรียนแต่ละคนแต่ละกลุ่มแตกต่างกัน หรือความไม่คงที่ของการประเมินที่อาจเกิดจากความรู้สึกผันแปรได้ในแต่ละขณะของผู้สอน (บางครั้งประเมินแบบเข้มงวด บางครั้งประเมินแบบใจดี) อย่างไรก็ตาม Rubric อาจไม่สะท้อนคุณลักษณะหรือคุณภาพของผู้เรียนได้ หากผู้สอนผู้สอนไม่รู้จักผู้เรียนดีพอ หรือพิจารณาเพียงเฉพาะสิ่งที่เห็นต่อหน้าและไม่รู้เบื้องหลังการทำงานของผู้เรียน เช่น การประเมินจากแฟ้มผลงาน หรือรายงานโครงการ ที่ผู้เรียนอาจไม่ได้ลงมือทำงานด้วยตนเอง หรือเพียงแต่สร้างภาพในเอกสารว่ามีการทำงานแต่ไม่ได้ทำงานจริง เป็นต้น นอกจากนี้หากผู้สอนประสงค์จะการประเมินผู้เรียนในประเด็นใดก็ควรตระหนักอยู่เสมอว่าเป็นประเด็นคุณลักษณะที่พึงประสงค์ที่ได้ระบุไว้แล้วในแผนการสอน (มคอ..3) หรือเป็นคุณลักษณะที่เราได้พยายามถ่ายทอดหรือฝึกฝนให้แก่ผู้เรียนแล้วอย่างเต็มที่ในกระบวนการจัดการเรียนรู้แล้วเท่านั้น (ความรู้จากการอบรมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง การประเมินผู้เรียนตามสภาพจริง ที่ ห้องศรีเมืองใหม่ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี วันที่ 28 พฤษภาคม 2558 โดยท่านวิทยากร รศ.ดร. ทิวัตถ์ มณีโชติ )
สุขวิทย์ โสภาพล
28-5-58

ใส่ความเห็น